Daha önce Tiftik ve Yapağı Dışsatım Birliği’nde depo memuru olarak çalışan Mustafa Güzelgöz isimli bir genç 1950′li yıllarda  Ürgüp Tahsinağa Kütüphanesinde göreve başlar. Kütüphaneci olarak saygı görmemesinden duyduğu rahatsızlıkla saygı duyulacak işler yapma gayretine girer.Köylülere nasıl kitap ulaştırırım sorusunun cevabını dönemin  etkili taşıma aracı olan eşeklerde bularak tahta bavullarda köylere kitap ulaştırır,kütüphaneyi aktif kullandırabilmek için sponsorluklar bularak dikiş makinası ve radyoyu kütüphaneye taşır. Kütüphaneyi nasıl yaşayan bir yer haline getiririm gibi can alıcı bir soruyla yola çıktığı için sürekli yeni araçlar ve yöntemler geliştirir.   Bu öykünün çok etkili bir anlatımını Tayfun Talipoğlu’nun belgeselinden aşağıdaki linkten izleyebilirsiniz o nedenle ayrıntılara çok fazla girmeyeceğim. Benim ilgilendiğim daha çok bu başarı hikayesini yaratan temel ilkeler.Mustafa Güzelgöz  bugün göreve başlayan bir kütüphaneci olsaydı aynı ilkeler onu nasıl bir kütüphaneci yapardı. Mustafa Güzelgöz ya da diğer başarı öykülerinde başarıyı yaratan ilkelerden çok araçlara odaklandığımız için yeni başarı öyküleri yaratamadığımızı düşünüyorum. Bugünün kütüphanecisi Mustafa Güzelgöz’ün öyküsünü okuduğunda aklında daha çok eşek,sırtındaki tahta bavul ve köylü kalıyor. Ben de o dönem yaşasaydım öyle yapardım diyerek te öyküden gerekli dersi çıkardığını düşünüyor. Mustafa Güzelgöz hedef kitlesine onların ihtiyaçları,yaşam alışkanlıkları ve dönemin en ileri araçlarını kullanarak ulaşan “çağdaş” bir kütüphaneciydi her şeyden önce. Mustafa Güzelgöz’ü bu kütüphaneler haftasında Eşek,Tahta Bavul,Köylü Kadından oluşan pastoral bir öykünün kahramanı olarak değil, kütüphaneciliğin temel ilkelerinin uygulayan bir kütüphaneci olarak analım. O ilkelerle bugünün ihiyaçlarına uygun kütüphaneleri nasıl kuracağımızı konuşalım. Onun eşeğiyle yıktığı kütüphane duvarlarının arkasına sığınmışsak, biz Mustafa Güzelgöz’e değil o bize ağlasın bence.

Benim Mustafa Güzelgöz’ün başarı hikayesinde tespit ettiim temel ilkeler şunlar oldu, sizlerin tespit edeceği ilkeleri de burada paylaşmaktan mutluluk duyarım.

İlke 1: İnsanların sana gelmesini bekleme sen onlara git

İlke 2: Kütüphaneyi bir yaşam alanına dönüştür

İlke 3: En yeni teknolojileri kütüphaneye taşı

İlke 4: Kütüphaneyi duvarlarla sınırlama

İlke 5: Pes etme

Kütüphaneler haftası şimdiden kutlu olsun…

Avrupa\’da zorunlu eğitim nasıl uygulanıyor (Kesintili – Kesintisiz)

Avrupa\’da zorunlu eğitim süreleri (Başlama – Bitiş)

@ersanozer "8 yaşındaki oğlumun aylık 10 dolar iPad appstore harçlığı var. Parasının değerini bilmesi açısından çok işe yaradı. Babalara tavsiye ederim." diye tweet atmış. Çocuğunun geleceği açısından şuan için  hiçbir okulun sunamayacağı bir beceriyi çocuğuna sunan bu babayı kutlamak gerekir. Alışveriş merkezlerinin yaygınlaşmaya başladığı, kredi kartının neredeyse tek ödeme aracına dönüştüğü dönemde; okulların para harcama kültürünü öğrencileri pazara götürerek ya da okulda market rafı kurdurarak öğretmeye çalışması, ileri bir adım olarak alkışı hakediyordu çünkü o günün çocuğunu, gelecekte kendisini bekleyen alışveriş ve harcama kültürüne hazırlıyordu. Bir de kredi kartı kullanımını anlatıyorsa okulumuz çağın ötesinde bile sayılabilirdi. Peki bugün okullar, çocuklarımızın kendi harcamalarını yapacakları yaşa geldiğinde dünyadaki olası harcama biçimlerini öngörüyor ya da hesaba katıyor mu ? Bugünün çocuklarını gelecekte bekleyen alışveriş ve finans yönetimi kültürüne dijital dünyanın yön vereceğinde herkes hemfikir olduğuna göre İnternetten alışveriş, online ödeme sistemleri vb kavramlar ne zaman müfredatta yer alacak? 2004'te yapılan müfredat değişikliğini hala yeni müfredat diye anlatıyorsak yazık ki çocuklarımızı bu kadar hızlı değişen bir dünyaya hazırlayamayız. Bu nedenle iyi okulun en önemli kriteri hayata ne kadar hazırladığı değil; mezun olduğumuzda öğrendiklerimizi unutmak için ne kadar az süre gerektiğidir. Okul ne kadar az şey öğretirse unutmam gereken o kadar az şey olur. Çocuğunuzu hayata hazırlayan okuldan uzak durun derim çünkü onların hazırladığı hayat çoktan yaşanmış ve bitmiş olacak.

Update : Bilişimdeki gelişme hızını yansıtan yazı da gelişme hızına yetişemiyor:)) 80 sonrası doğan okuyucular sanırım dır ne demek şimdi diye okumuşlardır yazıyı.DOS işletim sistemine ait bir kavramdı ve bulunulan klasör içerisinde bulunan dosya ve klasörleri listelemek için kullanılırdı. Şöyle bişeydi

Okulun öğrettiği alışveriş

Onları bekleyen alışveriş

1-    Teknolojiyi mekana  hapsetmeyin

Bilgi teknolojilerinin eğitimde kullanımının en önemli yararlarından biri eğitimi mekan bağımlı olmaktan kurtarmasıdır. Okullara bilgisayarların girişi bilgisayar laboratuarları aracılığı ile olduğu için genellikle bir odada öğretmen kontrolünde kullanılmıştır. Okulu sıkıstığı duvarlardan kurtarmayı sağlayacak en onemli arac bilgi teknolojileridir.

2-   Yeni teknolojileri kullanmayı öğrenin
Öğretmen içinde bulunduğu çağda bilginin üretimi ve yayılmasını sağlamada kullanabileceği en son teknolojileri öğrenmelidir. Bilgisayarda Powerpoint hazırlayabiliyorum yeter diyerek durduğunuzda web 2.0 araçları ile aranıza mesafe koyarsınız. Sürekli olmayan öğrenme bilginin ve teknolojinin gelişim hızı göz önüne alındığında sizi artık günlerle ölçülebilir şekilde eski teknoloji kullanıcısı yapabilir.

3-   Mobil cihazlardan korkmayın

Bilgi teknolojileri bilgisayar ile sınırlı değildir. Artık mobil cihazların eğitimde kullanımı hızla yaygınlaşıyor. Telefon artık yalnızca telefon değildir.

4-   T tuşu Tedirginliktir

Twitter ve Facebook gibi sosyal mecralar kişisel kullanımınızın ötesinde öğretmenlik mesleğine çok sayıda olanak sağlamaktır. T tuşu tedirginliğin değil Twitterin ilk harfi olduğunda Web 2.0 dünyasının keyfine adım atarsınız.

5-   Teknoloji geçici bir moda değildir

Bilgi teknolojileri biraz uzak durayım nasılsa yakında bu fırtına diner diyebileceğimiz bir moda değildir. Geciktiğiniz her gün aranızdaki mesafenin açılacağı ve yakalama umudunuzu kaybedeceğiniz dinamik bir alandır. Bir gün yeniden kitapların baş tacı olacağı bir dönem olmayacak.

6-   Teknoloji para demek değildir

Teknoloji ne kadar çok paranız varsa o kadar yararlanabileceğiniz değil; ne kadar yaratıcı düşünürseniz o kadar yararlanabileceğiniz bir alandır.

7-   Bütün paydaşlarınınzı teknoloji kullanımına dahil edin

Teknoloji kullanımını öğrencileriniz ve kendinizle sınırlı tutmayın. Dijital Mahalledeki herkes artık sizin partneriniz bilgiyi elde etmede ve paylaşmada sosyal medyadan yararlanın. Velilerle toplanmanız için artık okul duvarlarına ihtiyacınız yok.

Tina Barseghian’ın  “The 7 Golden Rules of Using Technology in Schools” yazısı temel alarak hazırlanmıştır.

Ceviri Destegi için Nihan TOPTAN’a Teşekkürler.

Bugun onunden gectigim bir okulun bahcesinden gelen rahaaaat! hazirool! dikkaat! bagirtisi ile irkildim.Ne oluyor acaba diye duvarin ardina baktigimda 6 – 7 yasinda cocuklarin anne babalari ile birlikte 12 Eylul donemini canlandirdiklari bir tiyatro gosterisi yaptiklarini gordum.  O yastaki cocuklarin yaptiklari asker ve mahkum taklitleri, cezaevi ve asker ocaginin onunde cocugunu bekleyen anne rolundeki kadinlar, okul mudurunun cezaevi komutani rolunde “herkes sirasina gecsin adini okudugum annesinden ayrilip bayrak direginin yaninda sira olsun” diye bagirirkenki sahiciligi ya kivircik sacli cocugun birligineeni teslim olmus asker rolunde komutana korku dolu gozlerle bakiyormus gibi yapmasi, drama egitiminde aldigimiz yolu bana gostermesi acisindan onemliydi.

Sizlerin gorev yaptigi okullarda ya da cocuklarinizin gittigi okullarda oryantasyon programlarinin icinde boylesi gecmisi anma etkinlikleri var miydi bilmiyorum.  Cocuklarin yaslarinin ustunde tiyatro gosterilerinde yer almasi dogru mu bilmiyorum. Elbetteki okullar  gunler oncesinden hazirlanarak en az 16 yil surecek olan egitim yolculugunun ilk gununu tasarlamistir. Korkum cocuklar tiyatro ile gercegi birbirinden ayiramayip bugun okulda yasadiklarini gercek sanirlar mi? 12 Eylulde yasananlar uyanmak istemedigimiz bir ruya mi uyanamadigimiz bir kabus mu olacak.
12 Eylul de ne yasadik ne yasattik… Hepimizin bu soruyu kendisine sormasi gerekiyor sanirim

“Post Hoc Ergo Propter Hoc” bir şey diğerini izlediğine göre o şeyin diğeri yüzünden olduğunu varsaymak olarak tarif edilebilir ve  pozitivist bilimin en önemli ilkesi olan nedensellik ilkesine dayanır. Nedenselliğin felsefe ve bilimde  tanımı:  bir olayın ya da durumun ortaya çıkmasını (sonucu) başka nedenlere (neden) bağlamaktır. “Anne karnındayken mozart dinleyen çocuklar daha zeki oluyor”, “Fen liselerine giden öğrencilerin üniversite başarısı daha yüksektir” gibi gazetelerde okuduğumuz araştırmaların temelinde de nedensellik ilkesi vardır. Hayatı o kadar kolaylaştırır ve anlamlandırır ki bu ilke, bilimsel araştırma için peşpeşe gelmiş iki olay,okuma yazma bilen bir insan ve yayınlayacak bir gazete yeterlidir. Hemen bir örnek yapalım “Marketten alınmış günlük şişe süt içen öğrencilerin güzel sanatlar akademilerine girme oranı kaynatılmış inek sütü içen öğrencilere göre daha yüksektir”  altına da isviçreli bilim adamları yazarsanız pek çok gazetede yayınlanır pek çok eğitimci de bu “bilimsel” araştırmayı çevresine anlatmak için heyecan duyar. Gazetede okuduğu İsviçreli bilim adamlarına dayandırılan haberi çocuğunun öğretmenine sorarak “bilimsel teyit” alan velinin çocuğuna günlük süt içirmesi ve çocuğunun güzel sanatlar fakültesini kazanması da “peşpeşe” gelirse artık bizim teori olur size kanun.

İnsanlar gelecek endişesi duyduğunda karmaşık ve gerçekçi açıklamalar değil kesin ve umut verici açıklamalar duymak isterler. Çocuğunuzun doğumu esnasında alacağınız,vitaminler,genetik yapınız,riskler diye uzayıp giden açıklamalar değil uzandığı koltukta karnına dayadığı kulaklık ile bebeğine mozart dinletmek anneyi rahatlatır. Okul çağı nüfusu ve üst öğrenimdeki kontenjanlar,üniversitenin meslek edinme yeri olmadığı, sıkıcı istatistikler vs değil “Fen Lisesine” yerleşmiş çocuk babayı rahatlatır. Gazeteler ve eğitim hizmeti satanlar bu “bilimsel açıklamaları” çok severler çünkü en kolay satış “inancı” temel alan satıştır. Zeka mı istiyorsunuz mozart cd.si verelim,bilim sanat merkezine alalım,zeka geliştirici oyuncak ister miyiz?  Çocuğunuz üniversiteye mi gitsin istiyorsunuz kolay efendim, önce fen lisesine gitmesi gerekiyor bunun içinde dersane verelim,özel okul verelim,özel ders verelim…verelim…verelim. Siz bize çocuğunuzla ilgili bir hayalinizi söyleyin biz size satacak bişey verelim.

Yeni eğitim dönemi başlarken eğitimci ve veliler olarak “İsviçreli Bilim Adamları”ının araştırmalarını sorgulamaya komşunun kızında ve oğlunda işe yarayan “nedenin” neden kendi çocuğunuzda işe yaramadığını ise sorgulamamaya davet ediyorum. İnandığınız çok önemsediğiniz bir teoriyi kaybedebilirsiniz  belki ama bu sayede “parmak izi kadar benzersiz” olan öğrencinizin çocuğunuzun geleceğini kazanabilirsiniz.

Not: İsviçreli Bilim Adamlarının cevap hakkı saklıdır.